Saga Sjálfsbjargar – Félagslífið

skferdalag

 

Erfitt er að setja sig í spor þess fólks sem bjó við hvað mesta einangrun vegna fötlunar sinnar þegar Sjálfsbjörg, landssamband fatlaðra, var stofnað 1959. Sumir bjuggu á elliheimilum og voru nánast gleymdir þar, aðrir bjuggu við einangrun vegna óviðunandi aðgengi í samfélaginu. Menntunarmöguleikarnir voru takmarkaðir. Viðhorfin til fatlaðra hafði  einnig sitt að segja, því ekki virðist mikið hafa verið hvati til að bæta úr fyrr en fatlaðir tóku málin í sínar eigin hendur. Sjálfsbjargarfélögin hafa sinnt félagsmálum af miklum krafti frá fyrstu tíð. Fyrir suma var þetta fyrsta þátttaka í skipulögðu félagslífi um ævina. Spilakvöld, skemmtifundir og alls kyns viðburðir fylltu veturna lífi og á sumrin var haldið í ferðalög og Sjálfsbjargarfélagar frá öllum landhornum hittust og lentu í ýmsum ævintýrum, bæði blindbyl á Jónsmessu á Vestfjörðum og blíðasta sumarveðri. Sumir vöktu heilu næturnar meðan aðrir tjölduðu í hæfilegri fjarlægð frá glaumnum og gleðinni. Fjörlegar frásagnir er að finna í Sjálfsbjargarblaðinu af þessum ferðum og fjölmargar myndir sem rifja upp stemminguna.

Þótt félagslíf á vegum Sjálfsbjargar færi fyrst og fremst fram á vegum félaganna sjálfra,  sáu landssamtökin um að halda árlegt þing og síðar á tveggja ára fresti. Ferðalögunum, sem flest félög landssamtakanna tóku þátt í, eru gerð skil í sérstökum undirkafla á þessari síðu.

Lengi vel höfðu ýmis aldurs- eða áhugamálatengd félög haldið uppi öflugu félagsstarfi á vegum Sjálfsbjargar. Í Reykjavík sá BUSL um skeið um unglingastarfið, og ungt fólk fann sér tiltekinn farveg fyrir skemmtun og aðgerðir í Ný-ung. Þá hefur fram til dagsins í dag áhugafólk um leiklist náð góðum árangri með Halaleikhópnum.

En með breyttu samfélagi, bættum samgöngum, betri möguleikum hreyfihamlaðra til menntunar, gífurlegum framförum í samskiptum og samfélagsmiðlum, og stórbættum hjálpartækjum, þá hefur þörf hreyfihamlaðs fólks til að koma saman til almenns félafsstarfs minnkað til muna. Á þetta svo sem um almennt félagsstarf annarra félagasamtaka. Hreyfihamlaðir ná að taka þátt í almennu félagsstarfi í samfélaginu eins og Sjálfsbjörg hefur unnið að frá upphafi.